Artikelen

Verspreidingsgebied van het geslacht Van Tiggelen

.
Gebruikerswaardering:  / 1
ZwakZeer goed 

Het geslacht van Tichelen, dat oorspronkelijk van Tichelt heette vind zijn oorsprong in de plaats Tichelt, gelegen bij Rijsbergen, in de nabijheid van Loenhout. De lijn der van Tiggelens heeft zich in de loop der eeuwen binnen een relatief beperkt gebied verplaatst. De kern van het verspreidingsgebied wordt gevormd door Wuustwezel, waar de van Tiggelens ruim 200 jaar verbleven.

 

Leden van de familie van Tiggelen (van Tichelt) worden al in de 13e eeuw met name genoemd. Je treft ze in de latere middeleeuwen aan te Rijsbergen (Tichelt) en Grobbendonk (Ouwen). Ze verschijnen ook langzamerhand in Antwerpen, waar ze in de schepenbank zaten, in Lier en Broechem waar ze belangrijke leengoederen hadden en in Bergen op Zoom waar Gerard van Tichelt in 1388 schepen en in 1397 binnenburgemeester was. Hij woonde daar in het huis Valkenborch op de Grote Markt. Waarschijnlijk is hij na de grote brand van 1397 naar Antwerpen vertrokken. Hij was een zeer invloedrijk en vermogend man, die in 1406 trouwde met Agatha Jan Faes. Volgens zijn zegel aan een charter van 24 December 1390 uit het Algemeen Rijksarchief te Den Haag voerde hij: Een golvende dwarsbalk met in de rechter bovenhoek en in de schildvoet een stappende vogel.

Overzicht provincie Noord-Brabant anno 1867Terwijl de (voorname) Antwerpse tak uitstierf, splitste zich de Lierse tak in een tak te Wuustwezel en Brecht, en een tak te Westmalle, Broechem en omgeving. De lijn van de Wuustwezelse tak verplaatste zich in de 16e eeuw weer naar Loenhout en Zundert. In Loenhout kom je de van Tichelts tegen als schepenen en leenmannen. Later tref je onder hen ook brouwers en molenaars aan die zich naar Zundert verplaatsten. Zij leefden daar tot aan het einde van de 19e eeuw. Tot deze tak behoren ook de Van Tichelts uit Gravenwezel die in de 19e eeuw naar Lillo vertrokken. In deze tak behoort ook kanunnik Th. van Tichelen uit Stabroek.

De lijn van Westmalle-Broechem verplaatste zich gedeeltelijk naar Grobbendonk. Een genealogie over deze tak is opgemaakt door Pastoor Goetschalckx. Volgens hem mogen deze Van Tichelts in de 17e en 18e eeuw tot de belangrijkste mensen van de streek gerekend worden. Verscheidene Van Tichelts uit deze tak bekleedden het notarisambt en andere openbare functies. Van deze lijn stamt ook de nu in Antwerpen nog bestaande tak af.

In de tweede helft van de zeventiende eeuw ontmoeten we de eerste Van Tiggelens in Wouw en naaste omgeving. Pieter Huybrechts van Tiggelen, waarschijnlijk een zoon van Huybrecht van Tichelen uit Loenhout, woonde omstreeks 1660 in het Oudland van Steenbergen. Dit viel toen onder de parochie Wouw. Iets later komen verschillende leden van de Wuest Wezelse tak te Wouw (Westelaar) voor; deze tak verspreidt zich later o.a. naar Moerstraten en Roosendaal. Een tweede tak van de familie vestigde zich op het einde van de zeventiende eeuw onder Wouw op het gehucht Westelaar. Stamvader van deze tak is Adriaen Peeters van Tichelt van Wuest Wezel die gehuwd was met Maria van Yperen.

In de 17e en 18e eeuw komen er ook Van Tichelts voor in Turnhout, Hoogstraten en St. Job in ’t Goor. In de 16e eeuw leefde er ook nog een tak Van Tichelt in Eekeren, waarvan verscheidene leden worden genoemd als schepenen en leenmannen van de Graaf van Hoogstraten. Zij heetten daar afwisselend Van Tichelt of Van Tichelen.

Het geslacht Van Tiggelen (Van Tichelt) bewoonde bijna 700 jaar lang een zeer beperkt gebied, met een doorsnede van niet meer dan zo’n 50 kilometer. Dit veranderde aan het einde van de 19e eeuw. We zien dan bepaalde takken (zoals de Oud-Beijerlandse tak) het Brabantse land voorgoed verlaten. Bij de Volkstelling van 31 mei 1947 bedroeg het aantal naamdragers voor de naam 'Van Tiggelen' (de in Nederland overwegende schrijfwijze) per provincie:

Groningen
1
Friesland
3
Drenthe
0
Overijssel
5
Gelderland
2
Utrecht
14
Noord Holland
60
Zuid Holland
110
Zeeland
24
Noord Brabant
226
Limburg
10
TOTAAL Nederland
455

 

Verspreiding van 'Van Tichelen' in Belgie Verspreiding van 'Van Tichelt' in Belgie Verspreiding van 'Van Tiggelen' in Belgie Verspreiding van 'Van Tichelt' in Nederland Verspreiding van 'Van Tiggelen' in Nederland

 

Bronnen:
http://www.familienaam.be/ (hier kun je ook de verspreiding van andere familienamen zien!). Gegevens gebaseerd op het rijksregister van 1998.
http://www.familienaam.nl/ (hier kun je ook de verspreiding van andere familienamen zien!). Gegevens gebaseerd op een bestand van telefoonabonnees uit 1993.
Het Nederlands Repertorium van Familienamen
Genealogie der Familie van Tichelen door B.W. van Schijndel
Wouwse families door J.B. van Loon